Vazeh Əsgərov: “Düşünmürəm ki, Fransada belə tez zamanda bu qanun yenidən aktual olsun”

Siyasət

Vazeh Əsgərov

Gün.Az-ın Fransada Azərbaycanlı Tələbələr Cəmiyyətinin prezidenti, Strasburq Universitetinin doktorantı, politoloq Vazeh Əsgərovla müsahibəsi: 

- Vazeh bəy, Fransa prezidenti Fransua Olland da sələfi Nikola Sarkozi kimi uydurma “erməni soyqırımı”nın inkarına görə cinayət məsuliyyətini nəzərdə tutan qanun hazırlayacağını bəyan edib.
Yenidən bu qanunun işə düşməsini real hesab edirsinizmi?

- İstər Fransada, istərsə də digər inkişaf etmiş ölkələrdə bu və ya digər buna oxşar qanunların qəbulunu real hesab etmək olmaz. Əlbəttə ki, Fransa bu işdə daha fəallıq göstərib, uydurma soyqırımı 29 yanvar 2001-ci il tarixində qəbul edib. Bu hüquqi sənəd Fransa ermənilərinin uzun surən fəaliyyəti nəticəsində həyata keçib. Belə ki, bu və ya bu kimi sənədlərin qəbulu, bu məsələyə hüquqi bir don geyindirmək məqsədi güdüb.

Amma həmçinin xatırlatmaq istərdim ki, bu sahədə işlər artıq necə illədir aparılır. Daha dəqiq desək, keçən əsrin 60-ci illərində ilk nümayişlər və tələblər də məhz bu Fransada təşkil olunmuşdur.

Eyni zamanda nəzərə alsaq ki, Fransa belə bir siyasi oyunla Türkiyəyə təsir göstərə bilər, onda məsələnin hansı müstəvidə olması daha aydın özünü biruzə vermiş olur.

- Ola bilərmi ki, Fransua Olland erməni diasporunun təzyiqlərini səngitmək üçün bu tipli açıqlamalar verərək, onları neytrallaşdırmağa çalışır?

- Qeyd edim ki, son prezident seçkisindən sonra sosialistlərin hakimiyyətə gəlməsi, heç də Fransa dövlətinin xarici siyasətinin dəyişdirilməsi kimi qəbul edə bilməz. 2011-ci ildə belə bir qanun Fransa Senatına təqdim edilmişdi və 2012-ci ilin fevralında Fransa Konstitusiya Məhkəməsi tərəfindən ləğv edildi. Əsas səbəb isə, bu qanunun vətəndaşların söz azadlığını pozan kimi qələmə verilməsi olmuşdu.

Fransadakı erməni lobbisi həyata keçməmiş qanun layihəsini yenidən gündəmə gətirmək fikrindən əl çəkmir. Lakin Fransa prezidentinin erməni seçiciləri qarşısında seçkiqabağı verdiyi vədi yerinə yetirmək kimi, bir məsuliyyəti olduğunu da unutmur. Düşünürəm ki, bu sadəcə müəyyən maraqlara xidmət edən siyasi taktikadır.

- Fransa-Türkiyə münasibətləri normallaşdığı bir dövrdə, prezidentin məlum açıqlaması münasibətləri gərginləşdirə bilərmi?

- Düşünmürəm ki, belə tez zamanda bu qanun yenidən aktual olsun. Lakin keçən həftənin şənbə günü ölkə rəhbəri “erməni soyqırımı”nın inkarına görə cinayət məsuliyyəti nəzərdə tutan qanun layihəsi üçün öz üzərinə götürdüyü seçkiqabağı öhdəçiliyini təsdiqləyib. Eyni zamanda qeyd edim ki, keçən həftənin cümə axşamı Fransa xaric işlər naziri Laurent Fabiusun fransız-türk əlaqələrinin qorunmasına rəğmən, bu qanunun real olmaması haqqında açıqlaması gəlmişdi.
Bu gün rəsmi Parisin, prezident Fransua Ollandın üzərinə götürdüyü öhdəçiliyin bir qanun formasında reallaşması haqqında dəqiq məlumatı yoxdur. Lakin eyni zamanda, rəsmi Paris açıqlama verir ki, prezident öz seçki kampaniyasında verdiyi sözün üstündə duracaq. Əgər, hadisələr Türkiyənin əleyhinə yönələrsə, iki dövlət arasında yenidən hərbi, iqtisadi, diplomatik əlaqələr kəsilə bilər.

- Bəs, belə bir qanunun qüvvəyə minməsi Fransa üçün nələr vəd edir və bunun qarşılığında Türkiyəni itirmək rəsmi Parisə nə qazandıracaq?

- Bu qanun qəbul olunarsa, sadə fransızlara təsir edəcəyini heç düşünmürəm. Hətta bu qanun keçən ilin sonu gündəmə gəldiyi zaman belə, ictimaiyyət tərəfindən gülünc qarşılanmışdır. Bu mövzu ətrafında keçən ilin sonundan bu ilin əvvəlinə qədər, bir çox fikirlər səsləndi. İki dövlət arasında müəyyən mənada soyuqluq müşahidə olundu. Amma iki dövlət arasında qurulan münasibətlərin dərin kökünü, Fransa üçün Türkiyənin və bu dövlət ilə olan bütün münasibətlərin Ermənistandan daha üstünlüyünü nəzərə alsaq, nə dərəcədə təsirli olması haqda fikir yürütmək olar.

- Belə olan halda Azərbaycan nə etməlidir? Bildiyimiz kimi, rəsmi Bakı məlum qərarın qarşısının alınmasında çox fəallıq göstərib...

- Düşünürəm ki, bu fəallıq davam etdiriləcək. Azərbaycanın bu məsələ ilə bağlı təşəbbüsləri hər iki dövlət arasında münasibətlərin normal məcraya düşməsinə hesablanıb.

- Ölkə mediasının, siyasi-ictimai təşkilatlarının bu məsələ ilə bağlı baxışı nədən ibarətdir?

- Apardığım müşahidələrə görə, mövzu ətrafında gedən müzakirəyə baxış müxtəlifdir. Bir çoxlarının fikrincə, bu qanun söz azadlığının pozulduğu kimi qələmə verilsə də, digərlərinin erməni faktoruna olan dar baxışı və illərdən bəri yürüdülən soyqırımı siyasətinə rəğmən yürütdükləri fikirləri daha öndə gedir.

Elnur Eltürk
Gün.Az

URL: http://www.gun.az/politics/44720

Paritet.az : İctimai-siyasi qəzet:

Fransadakı Azərbaycanlı Tələbələr Cəmiyyətinin (FATA) sədri Vazeh 

Əsgərovla söhbət

“Azərbaycan diasporunun Fransada kök salması prosesi sürətlənir”

Asif NƏRİMANLI

Azərbaycanın diaspor fəaliyyətinin əsas hərəkətverici qüvvəsi gənclər hesab olunur. Dövlət tərəfindən diaspor fəaliyyətinə dəstəyin verilməsi, o cümlədən, istər ölkə daxilində, istərsə dünyanın müxtəlif nüfuzlu universitetlərində təhsil alan gənclərimizə xüsusi diqqətin ayrılması, xaricdə yaşayan gənclərimizi Vətənin təbliğ edilməsi, Azərbaycan həqiqətlərinin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması istiqamətində fəallıq nümayiş etdirməyə sövq edir.

Hazırda dünyanın müxtəlif ölkələrinə səpələnmiş soydaşlarımız, xüsusilə də azərbaycanlı gənclər yaşadıqları cəmiyyətə uğurla inteqrasiya olunurlar. Dünyanın nüfuzlu universitetlərində təhsil alan azərbaycanlı gənclərin Avropa, Amerika və digər ölkələrdə fəaliyyətləri fərqli cəmiyyətlərdə, fərqli məkanlarda Azərbaycanın tanıdılmasında xüsusi rol oynayır. Əcnəbilərin Azərbaycanı hər bir azərbaycanlının, xüsusilə müxtəlif cəmiyyətlərə daha tez inteqrasiya edən gənclərin simasında tanımasını nəzərə alsaq, dünyada yaşayan gənclərin də üzərlərinə bir sıra vəzifələr düşür. Təbii ki, bu vəzifələr təkcə mənsub olduğun xalqın tarixini, adət-ənənələrini, mədəniyyətini bilməklə bitmir. Bunları bilməklə yanaşı, əsas vəzifə Vətəni haqqında bildiklərini yaşadığı ölkələrin ictimaiyyətinə çatdırmaq, onun tarixi həqiqətlərini təbliğ etməkdir ki, bunun üçün də azərbaycanlı gənclərin təşkilatlanması, yaşadıqları cəmiyyətə fəal şəkildə inteqrasiyası, müxtəlif qurumlarda təmsili, lobbiçilik və diaspor sahəsində fəallıq göstərmələri, lazımi anda ölkə və xalqın maraqları baxımından həmrəylik nümayiş etdirmələri, ölkəmizlə sıx əlaqələrin saxlanılması lazımdır. Məhz bunların həyata keçirilməsi məqsədi ilə Azərbaycan dövləti gənclərimizin birliyinə nail olmaq işində onlara yaxından kömək edir. Martın 12-də Bakıda keçirilən Dünya Azərbaycanlı Gənclər Birliyinin təsisi qurultayı da bunu deməyə əsas verir. Dünyanın müxtəlif ölkələrindən yüzlərlə azərbaycanlı gəncin qatıldığı qurultayda Fransadan Strasburqda fəaliyyət göstərən Fransadakı Azərbaycanlı Tələbələr Cəmiyyətinin (FATA) sədri Vazeh Əsgərov da iştirak edirdi. Biz də diaspor fəaliyyətini daim işıqlandıran “Paritet” qəzeti olaraq, V.Əsgərovdan Fransada həyata keçirdikləri işlər, Vətəndən uzaqda Azərbaycanın təmsilçiliyi sahəsində fəaliyyətləri barəsində öyrəndik.

Qəzetimizə danışan V.Əsgərov rəhbərlik etdiyi təşkilatın 1999-cu ildə yaradıldığını bildirdi. Onun sözlərinə görə, təşkilatın yaradılmasında əsas məqsəd Fransaya yeni gələn azərbaycanlı tələbələrə yardım etmək olub: “Bununla yanaşı, məqsədimiz Fransanın digər təşkilatlarına inteqrasiya və həmin təşkilatları Azərbaycan həqiqətlərinin fransız ictimaiyyətinə çatdırılması işimizə cəlb etmək idi. Hesab edirəm ki, fəaliyyət göstərdiyimiz 10 ildən artıq bir vaxtda bu istiqamətdə uğurlarımız da var və hazırda bu işimiz davam edir”.

“Azərbaycanı fransız ictimaiyyətinə tanıtdırırıq”

Təşkilatın yaradıldığı illərdə Avropada Azərbaycanın tələbə gənclər təşkilatlarının yox dərəcəsində olduğunu deyən V.Əsgərov, 2003-cü ildən Fransaya, xüsusilə Strasburq şəhərinə Azərbaycandan böyük tələbə ordusu gəldikdən sonra həmin tələbələrin bir arada toplaşması, fransız cəmiyyətində toplum halında fəaliyyət göstərməsi üçün fəaliyyətə başladıqlarını və qısa zamanda buna nail olduqlarını bildirdi. Azərbaycanlı tələbələrin inteqrasiya məsələsindən danışan təşkilat sədri söylədi ki, bu məsələdə, demək olar ki, heç bir problem yaşanmır: “Strasburq və bura yaxın olan şəhərlərə gələn tələbələrin səviyyəsi magistr, yaxud ondan bir pillə aşağı olduğuna görə inteqrasiyada problem olmur. Hətta dil problemləri olan tələbələr bir ilə böyük nailiyyətlər göstərirlər. Hazırda Strasburqda doktorant dərəcəsi üzrə təhsil alan tələbələrin sayı magistrdan daha çoxdur. Hazırda gəncliyimizin, o cümlədən Azərbaycan diasporunun Fransada kök salması prosesi sürətlənir. Bizim fəaliyyət prinsiplərimiz Azərbaycan gəncliyini Fransada öz ətrafımızda birləşdirmək və Azərbaycan üçün önəmli olan məsələləri Fransa ictimaiyyətinə çatdırmaqdır ki, bu məsələdə də tələbələrimizin rolu böyükdür. Təbliğat işlərimizə Azərbaycanın müstəqillik illərini, tariximizə iz qoyan günləri xatırlamaqla fransız ictimaiyyətinə çatdırmaq, bunun üçün jurnallar, dərgilər yayımlayaraq, diasporun güclənməsinə dəstək olmaq daxildir. Hazırda bu işlərimiz davam edir və Azərbaycanı fransız ictimaiyyətinə tanıtdırırıq”.

Onun sözlərinə görə, Fransada yaşayan azərbaycanlıların, həmçinin gənclərin fransız cəmiyyətinə inteqrasiya prosesində assimilyasiyaya uğramaması üçün də işlər həyata keçirirlər: “Belə ki, bu istiqamətdə azərbaycanlı ailələrin övladlarının Azərbaycan mədəniyyətinə yaxınlığını, dilinə bağlılığını yüksəltmək üçün Azərbaycan dilini öyrədən dil kursları, şahmat kursları, rəqs kursları açmışıq, bununla yanaşı, mədəniyyətimizi təbliğ edən dərnəklərin də fəaliyyət göstərməsini təmin edirik. Bu həm azərbaycanlıların assimilyasiya olunmasının qarşısını alır, həm də bir növ Azərbaycan mədəniyyətini Fransada təbliğ edir”.

“Gənclər hər zaman Fransada Azərbaycanın siması olmağa

çalışırlar”

Fransada Azərbaycan imicinin formalaşmasından danışan V.Əsgərov qeyd etdi ki, əgər 10 il öncə Fransada Azərbaycan sözünü deyəndə informasiya azlığı var idisə, bu gün fransızlar Azərbaycanı Afrikanın hansısa ölkəsi kimi deyil, inkişaf edən və müstəqil bir dövlət olaraq tanıyırlar. Onun sözlərinə görə, bunun bir sıra səbəbləri var:

“Təbii ki, 10 il öncə Azərbaycan bugünkü qədər inkişaf etməmişdi. Bu gün isə Azərbaycanın iqtisadi cəhətdən inkişafı, siyasi gücünün artması, bir sıra nüfuzlu beynəlxalq təşkilatlara üzvlüyü, xüsusilə bu təşkilatlarda əhəmiyyətli tərəfdaş kimi qəbul edilməsi ölkəmiz haqqında informasiya genişliyi yaradıb, o cümlədən, bu informasiyalar müsbət istiqamətdə formalaşıb. Bununla yanaşı, ötən il “Avroviziya” müsabiqəsində qələbə qazanmağımız dünyanın əksər ölkələri kimi, Fransada da Azərbaycan haqqında geniş məlumat bazası yaratdı”.Onun sözlərinə görə, buna səbəb olan digər amil Fransadakı diaspor təşkilatlarımızın fəal işləməsidir: “Artıq diaspor təşkilatlarımız da əvvəlki illərə nisbətən, daha fəaldır. Hesab edirəm ki, diaspor təşkilatı olaraq bizim də bu işdə rolumuz var. Biz gənclər hər zaman çalışmışıq ki, Fransada Azərbaycanın siması olaq”.

Dağlıq Qarabağ həqiqətlərinin, Xocalı soyqırımının təbliği, ermənilərin törətdiklərinin faktlarla Fransa ictimaiyyətinə çatdırılmasında da fəaliyyət göstərdiklərini deyən A.Əsgərov, bunun erməni icmasının güclü olduğu bir ölkədə nə qədər çətin olmasına baxmayaraq, səylə çalışdıqlarını bildirdi. Onun sözlərinə görə, mütəmadi olaraq Azərbaycan həqiqətləri müxtəlif vasitələrlə fransız ictimaiyyətinə çatdırılır: “Bu vasitələrə tədbirlərin keçirilməsi, broşürlərin paylanması və s. daxildir. Azərbaycan tarixində iz qoyan hadisələrin xronologiyasına nəzər yetirdikdə, həmin hadisələrin bir-birinin ardınca gəldiyini görürük. Ona görə də, bütün hadisələrin, ermənilərin işğal etdiyi torpaqlarımızın, törətdiklərinin ildönümlərini qeyd etdikdə, bu tədbirlər ilin çox hissəsi təşkil edilir. Bu il isə, Strasburqda Xocalı soyqırımının 20-ci ildönümü geniş qeyd olundu. Keçirdiyimiz tədbirlərdə Azərbaycanın digər diaspor təşkilatları, türk diaspor təşkilatları və Azərbaycanı sevən fransız təşkilatları iştirak etdi. Avropanın paytaxtı hesab olunan Strasburqda soyqırımı ilə bağlı təşkil edilən izdihamlı mitinq dünyaya böyük çağırış oldu. Hesab edirəm ki, nə qədər çətin olsa da, əvvəlki illərə nisbətən, fransız cəmiyyətində bu hadisələrlə bağlı əsl faktlara söykənən informasiyalar formalaşmaqdadır”. FATA sədri qeyd etdi ki, görülən işlərin nəticəsində fransızlarda Azərbaycan haqqında müsbət rəylərin yaradılmasına nail olunub. Buna misal kimi V.Əsgərov bildirdi ki, artıq yerli media Qarabağ hadisələri, erməni vəhşilikləri barəsində məlumat almaq üçün onlara özləri müraciət edirlər: “Əgər 5 il öncə bu təşəbbüsü biz edirdiksə, bu gün belə təşəbbüs fransızlardan gəlir. Bu gün Fransanın yerli media orqanları erməni yalanlarının üzə çıxmasına səy göstərir. Bunun üçünsə, Fransadakı azərbaycanlılara müraciət edir, onlardan məlumatlar alırlar. Hesab edirəm ki, bu, diasporumuzun uğurudur”. “Dünyada Azərbaycan diasporuna verilən qiymət çox önəmlidir” V.Əsgərov Azərbaycanın Fransadakı səfirliyinin və Strasburqda Avropa Parlamentində fəaliyyət göstərən daimi nümayəndəliyinin onlara daim dəstək göstərdiyini də bildirdi. Onun sözlərinə görə, kimsə maliyyə yardımı etmirsə, bu o demək deyil ki, o dəstək göstərmir. “Sırf maliyyə yardımı ilə bağlı diasporik fəaliyyətdə heç də dövlətə maraq göstərməyi qəbul etmirəm. Çünki, diaspor müstəqil formalaşmalıdır. Bizim Fransa ictimaiyyəti və digər qurumlardan maliyyə yardımı almaq imkanlarımız var. Hətta 10 ildən artıq fəaliyyətimizi nəzərə alaraq Avropa Şurasına, yaxud digər beynəlxalq qurumlara maliyyə ilə bağlı müraciət edə bilərik. Amma hər hansı fəaliyyət üçün böyük bir maliyyə tələb olunmur. Misal üçün, Azərbaycanla bağlı hansısa tədbir keçiririksə, yüksək məbləği tələb kimi qarşımıza qoymamalıyıq. Kiçik bir summa da bəs edər ki, bunu da Fransada da tapa bilərik. Uğura nail olmaq üçün sadəcə istək, arzu və bunların eyni hədəfə vurması lazımdır”. Səfirlik, yerli qurumlar, yaxud Azərbaycandan gələn məmur, QHT-lərlə həmişə əlaqələrinin olduğunu deyən təşkilat rəhbəri Bakıda keçirilən DAGB-nin təsis qurultayının bu əlaqələri daha da genişləndirəcəyini vurğuladı. Qondarma “erməni soyqırımı”nın inkarına görə, qanunun qəbul  edilməsi istiqamətində Fransada atılan addımlar barəsində isə, V.Əsgərov qeyd etdi ki, belə bir qanunun qəbul edilməməsində türk diasporu ilə yanaşı, Azərbaycan diasporunun da rolu böyük oldu: “Erməni soyqırımını inkara görə qanunun qəbul edilməməsində Azərbaycan diasporunun rolu böyükdür. Türk qardaşlarımız bizə daim dəstək verdikləri kimi, biz də bu məsələdə onlara yaxından dəstək verdik. Bizim tərəfimizdən bu məsələyə etiraz təkcə erməni məsələsinə

görə deyil, həm Türkiyəyə dəstək kimi önə çəkilmişdi. İstər Parisdə, istərsə Strasburqda təşkil olunan tədbirə, demək olar ki, Fransada yaşayan azərbaycanlıların əksəriyyəti sıravi vətəndaş kimi qatılmışdı və nəticə bizim xeyrimizə oldu”. FATA sədri onu da qeyd etdi ki, bu gün dünyada Azərbaycan diasporuna verilən qiymət çox önəmlidir.

V.Əsgərov Fransada erməni diasporu ilə Azərbaycan diasporunun fəaliyyəti arasındakı fərqin böyük olduğunu hesab edir. Onun fikrincə, buna səbəb olan əsas amil ermənilərin çoxluğudur: “Hazırda Fransada ermənilərin sayı yarım milyondan çoxdur. Azərbaycanlılarsa 70 minə qədərdilər. Onlar da daha çox Cənubi Azərbaycandan və Türkiyədən gedənlərdir. Təbii ki, aradakı rəqəm fərqi öz sözünü deyir. Bununla yanaşı, ermənilərin Fransada lobbiçilik fəaliyyəti daha qədimdir. Hesab edirəm ki, bu fərqi aradan qaldırmaq və ermənilərin əsl simasını ortaya çıxarmaq üçün lobbi yaradılmalıdır ki, bunun üçün də daha çox çalışmalıyıq”. Onun sözlərinə görə, Fransadakı mübarizə təzədir, onun davamlı olması üçün səylərimizi birləşdirməliyik. “Son illərdə təşkilatlanmanın güclənməsi müşahidə olunur və fəallıq artıb. Lakin bu fəallığı vahid formada müxtəlif səpkili fransız internet resurslarında artırılmasının vaxtı yetişib. Hesab edirəm ki, Avropanın əsas dövləti olan Fransa kimi bir ölkədə diaspor təşkilatları birləşməli, vahid Azərbaycan diasporu yaradılmalıdır. Çünki, birliyin olması, mübarizəmizin daha çox səmərə verməsi deməkdir”, - deyə FATA sədri vurğuladı. 

‎525-ci qəzet.- 2012.- 5 aprel
“Fransa kimi bir ölkədə diaspor təşkilatları birləşməli, vahid Azərbaycan diasporu yaradılmalıdır”

VAZEH ƏSGƏROV: “BİRLİYİN OLMASI, MÜBARİZƏMİZİN DAHA ÇOX SƏMƏRƏ VERMƏSİ DEMƏKDİR”

Strasburqda fəaliyyət göstərən Fransadakı Azərbaycanlı Tələbələr Cəmiyyəti (FATA) 1999-cu ildə yaradılıb. Təşkilatın yaradılmasında əsas məqsəd Fransaya yeni gələn azərbaycanlı tələbələrə yardım etmək olub. Müsahibimiz cəmiyyətin sədri Vazeh Əsgərov ötən müddət ərzində cəmiyyətin genişləndiyini, fəaliyyətinin daha da aktivləşdiyini bildirib.
–Bu cəmiyyəti yaratmaqda bir məqsədimiz də Fransanın digər təşkilatlarına inteqrasiya və həmin təşkilatları Azərbaycan həqiqətlərinin fransız ictimaiyyətinə çatdırılması işinə cəlb etmək idi. Hesab edirəm ki, fəaliyyət göstərdiyimiz 10 ildən artıq bir vaxtda bu istiqamətdə uğurlarımız da var və hazırda bu işimiz davam edir. Təşkilatın yaradıldığı illərdə Avropada Azərbaycanın tələbə gənclər təşkilatları yox dərəcəsində idi. 2003-cü ildən Fransaya, xüsusilə Strasburq şəhərinə Azərbaycandan böyük tələbə ordusu gəldikdən sonra həmin tələbələrin bir arada toplaşması, fransız cəmiyyətində toplum halında fəaliyyət göstərməsi üçün fəaliyyətə başladılar və qısa zamanda buna nail olunduq. Bu gün azərbaycanlı tələbələrin inteqrasiya məsələsində demək olar ki, heç bir problem yaşanmır. Strasburq və bura yaxın olan şəhərlərə gələn tələbələrin səviyyəsi magistr, yaxud ondan bir pillə aşağı olduğuna görə inteqrasiyada problem olmur. Hətta dil problemləri olan tələbələr bir ilə böyük nailiyyətlər göstərirlər. Hazırda Strasburqda doktorant dərəcəsi üzrə təhsil alan tələbələrin sayı magistrdan daha çoxdur. İndi gəncliyimizin, o cümlədən Azərbaycan diasporunun Fransada kök salması prosesi sürətlənir. Bizim fəaliyyət prinsiplərimiz Azərbaycan gəncliyini Fransada öz ətrafımda birləşdirmək və Azərbaycan üçün önəmli olan məsələləri Fransa ictimaiyyətinə çatdırmaqdır ki, bu məsələdə də tələbələrimizin rolu böyükdür.
–Bəs Azərbaycanın təbliğatı necə qurulub?
–Təbliğat işlərimizə Azərbaycanın müstəqillik illərini, tariximizə iz qoyan günləri xatırlamaqla fransız ictimaiyyətinə çatdırmaq, bunun üçün jurnallar, dərgilər yayımlayaraq, diasporun güclənməsinə dəstək olmaq daxildir. Hazırda bu işlərimiz davam edir və Azərbaycanı fransız ictimaiyyətinə tanıtdırırıq. Fransada yaşayan azərbaycanlıların, həmçinin gənclərin fransız cəmiyyətinə inteqrasiya prosesində assimilyasiyaya uğramaması üçün də işlər həyata keçiririk. Belə ki, bu istiqamətdə azərbaycanlı ailələrin övladlarının Azərbaycan mədəniyyətinə yaxınlığını, dilinə bağlılığını yüksəltmək üçün Azərbaycan dilini öyrədən dil kursları, şahmat kursları, rəqs kursları açmışıq, bununla yanaşı, mədəniyyətimizi təbliğ edən dərnəklərin də fəaliyyət göstərməsini təmin edirik. Bu həm azərbaycanlıların assimilyasiya olunmasının qarşısını alır, həm də bir növ Azərbaycan mədəniyyətini Fransada təbliğ edir.
Bunun nəticəsi olaraq deyə bilərəm ki, əgər 10 il öncə Fransada Azərbaycan sözünü deyəndə informasiya azlığı var idisə, bu gün fransızlar Azərbaycanı Afrikanın hansısa ölkəsi kimi deyil, inkişaf edən və müstəqil bir dövlət olaraq tanıyırlar. Bunun bir sıra səbəbləri var. Təbii ki, 10 il öncə Azərbaycan bugünkü qədər inkişaf etməmişdi. Bu gün isə Azərbaycanın iqtisadi cəhətdən inkişafı, siyasi gücünün artması, bir sıra nüfuzlu beynəlxalq təşkilatlara üzvlüyü, xüsusilə bu təşkilatlarda əhəmiyyətli tərəfdaş kimi qəbul edilməsi ölkəmiz haqqında informasiya genişliyi yaradıb, o cümlədən, bu informasiyalar müsbət istiqamətdə formalaşıb. Bununla yanaşı, ötən il “Avroviziya” müsabiqəsində qələbə qazanmağımız dünyanın əksər ölkələri kimi, Fransada da Azərbaycan haqqında geniş məlumat bazası yaratdı. Buna səbəb olan digər amil Fransadakı diaspor təşkilatlarımızın fəal işləməsidir. Artıq diaspor təşkilatlarımız da əvvəlki illərə nisbətən, daha fəaldır. Hesab edirəm ki, diaspor təşkilatı olaraq bizim də bu işdə rolumuz var. Biz gənclər hər zaman çalışmışıq ki, Fransada Azərbaycanın siması olaq.
Dağlıq Qarabağ həqiqətlərinin, Xocalı soyqırımının təbliği, ermənilərin törətdiklərinin faktlarla Fransa ictimaiyyətinə çatdırılması istiqamətində də fəaliyyət göstəririk. Bunun erməni icmasının güclü olduğu bir ölkədə nə qədər çətin olmasına baxmayaraq, səylə çalışırıq. Mütəmadi olaraq Azərbaycan həqiqətlərini müxtəlif vasitələrlə fransız ictimaiyyətinə çatdırırıq. Görülən işlərin nəticəsində fransızlarda Azərbaycan haqqında müsbət rəylərin yaradılmasına nail olmuşuq. Buna misal kimi artıq yerli media Qarabağ hadisələri, erməni vəhşilikləri barəsində məlumat almaq üçün bizə özləri müraciət edirlər. Əgər 5 il öncə bu təşəbbüsü biz edirdiksə, bu gün belə təşəbbüs fransızlardan gəlir. Bu gün Fransanın yerli media orqanları erməni yalanlarının üzə çıxmasına səy göstərir. Bunun üçünsə, Fransadakı azərbaycanlılara müraciət edir, onlardan məlumatlar alırlar. Hesab edirəm ki, bu, diasporumuzun uğurudur.
–Azərbaycanın Fransadakı səfirliyi və digər diaspor qurumları ilə münasibətləriniz hansı səviyyədədir?
–Azərbaycanın Fransadakı səfirliyinin və Strasburqda Avropa Parlamentində fəaliyyət göstərən daimi nümayəndəliyi daim bizə dəstək göstərir. Kimsə maliyyə yardımı etmirsə, bu o demək deyil ki, o dəstək göstərmir. Sırf maliyyə yardımı ilə bağlı diaspor fəaliyyətində heç də dövlətə maraq göstərməyi qəbul etmirəm. Çünki, diaspor müstəqil formalaşmalıdır. Bizim Fransa ictimaiyyəti və digər qurumlardan maliyyə yardımı almaq imkanlarımız var. Hətta 10 ildən artıq fəaliyyətimizi nəzərə alaraq Avropa Şurasına, yaxud digər beynəlxalq qurumlara maliyyə ilə bağlı müraciət edə bilərik. Amma hər hansı fəaliyyət üçün böyük bir maliyyə tələb olunmur. Misal üçün, Azərbaycanla bağlı hansısa tədbir keçiririksə, yüksək məbləği tələb kimi qarşımıza qoymamalıyıq. Kiçik bir məbləğ də bəs edər ki, bunu da Fransada da tapa bilərik. Uğura nail olmaq üçün sadəcə istək, arzu və bunların eyni hədəfə vurması lazımdır.
Biz türk diasporu ilə də gözəl əməkdaşlıq edirik. Qondarma “erməni soyqırımı”nın inkarına görə, qanunun qəbul edilməməsində türk diasporu ilə yanaşı, Azərbaycan diasporunun da rolu böyük oldu. Türk qardaşlarımız bizə daim dəstək verdikləri kimi, biz də bu məsələdə onlara yaxından dəstək verdik. Bizim tərəfimizdən bu məsələyə etiraz təkcə erməni məsələsinə görə deyil, həm Türkiyəyə dəstək kimi önə çəkilmişdi. İstər Parisdə, istərsə Strasburqda təşkil olunan tədbirə, demək olar ki, Fransada yaşayan azərbaycanlıların əksəriyyəti sıravi vətəndaş kimi qatılmışdı və nəticə bizim xeyrimizə oldu.
–Fransada erməni diasporu güclüdür. Bunun başlıca səbəbini nədə görürsünüz?
– Fransada ermənilərin sayı yarım milyondan çoxdur. Azərbaycanlılar isə 70 minə qədərdilər. Onlar da daha çox Cənubi Azərbaycandan və Türkiyədən gedənlərdir. Təbii ki, aradakı rəqəm fərqi öz sözünü deyir. Bununla yanaşı, ermənilərin Fransada lobbiçilik fəaliyyəti daha qədimdir. Hesab edirəm ki, bu fərqi aradan qaldırmaq və ermənilərin əsl simasını ortaya çıxarmaq üçün lobbi yaradılmalıdır ki, bunun üçün də daha çox çalışmalıyıq. Fransadakı mübarizə yenidir, onun davamlı olması üçün səylərimizi birləşdirməliyik. Hesab edirəm ki, Avropanın əsas dövləti olan Fransa kimi bir ölkədə diaspor təşkilatları birləşməli, vahid Azərbaycan diasporu yaradılmalıdır. Çünki birliyin olması, mübarizəmizin daha çox səmərə verməsi deməkdir.
Pərvanə

Fransa və İngiltərənin türklərə və müsəlmanlara qarşı siyasəti

Fransa və İngiltərənin türklərə və müsəlmanlara qarşı siyasəti 

"1918-1923-ci illərdə türklərə və müsəlmanlara qarşı qərb ölkələrinin, xüsusən də Fransa və İngiltərənin yürütdüyü siyasətdən danışmaq lazımdır".

Bu sözləri "Təzadlar"a Strasburqdan Fransada Azərbaycanlı Tələbələr Cəmiyyətinin prezidenti, siyasi ekspert Vazeh Əsgərov dekabrın 22-də Fransa parlamentində müzakirəsi gözlənilən qondarma "erməni soyqırımı"nın inkarının kriminallaşdırılmasına dair qanun layihəsini şərh edərkən dedi.

"Əgər, 2011-ci ildə hələ də əsatir olmuş “xatirə” bir hüquqdan danışılırsa, onda 1918-1923-ci illərdə türklərə və müsəlmanlara qarşı qərb ölkələrinin xüsusun də Fransa və İngiltərənin yürütdüyü siyasətdən danışmaq lazımdır".

"Məncə, Paris sülh konfransında Corc Liyodun Anadolunu qərb xristian dövlətləri arasında paylaşdırmağı təklif etməsini xatırlatmaq kifayətdir. Həqiqətdən də Nikolos Sarkozinin prezident seçilməsindən və Türkiyənin Avropa Birliyinə daxil olmasına qarşı çıxmasından sonra fransız-türk münasibətləri ciddi şəkildə soyuyub. Düşünürəm ki, bu il dekabrın 22-də Fransa Milli Assambleyası tərəfindən müzakirəyə çıxarılacaq qanun 2012-ci ilin mayında qəbul olunarsa, iki dövlət arasında soyuqluq daha da artacaq. 

Əgər qanun qəbul olunarsa, "erməni soyqırımı"nı inkar edən hər bir şəxs bir ilə qədər azadlıqdan məhrum olunma və 45000 avro vəsait ödəmə ilə üz-üzə qalacaq", - deyə Vazeh Əsgərov bildirdi.

ELNUR 

La diaspora azerbaïdjanaise

La diaspora azerbaïdjanaise

 Vazeh ASGAROV

            Durant 200 ans, la formation de la diaspora azerbaïdjanaise a été faite par les citoyens de trois pays différents : Azerbaïdjan du Nord et Sud et la Turquie. Les Azerbaïdjanais constituent le peuple turcophone azéri  vivant en  République d'Azerbaïdjan, en Iran, en Géorgie, et dans la Fédération de la Russie. Les statistiques sur le nombre des Azerbaïdjanais ont été préparées sur la base du rapport de l'UNESCO, le Comité d'Etat pour la Coopération avec les Azerbaïdjanais à l’Etranger, l'information des ambassades dans les pays étrangers et  le Congrès des Azerbaïdjanais du Monde. Définir le nombre exact est très difficile[1]. Tout d’abord il faut signaler que, la géographie de la diaspora azerbaïdjanaise et la détermination de son nombre n’est pas fait. Aujourd’hui, sans avoir la statistique concrète nous ne pouvons pas parler des chiffres. Cependant, dans son discours le président Ilham Aliyev remarquait : je suis le président de 50 millions d’Azerbaïdjanais.[2] Par contre, ce manque d'historique est lié avec les événements sociopolitiques. Par exemple, après la conquête du Caucase par les Russes, jusqu’au début du XXème siècle, sur la carte d’identité des Azerbaïdjanais écrivaient « identité russe ». Malheureusement, pendant la période soviétique, elle est devenue « nationalité soviétique ». Outre cela, pendant une longue période les Azerbaïdjanais vivant en Iran, en Turquie en Géorgie et en Russie sont considéré comme tatar, azéri, turc qui a aussi rendu le compte difficile (Zaur Eliyev (2005) Dunya Diasporalari, p. 82).

            Bayram Balci définie deux notion différents les Azéris et les Azerbaïdjanais qui se retrouvent  éparpillé dans plusieurs pays du monde. Il souligne : «Certains de ces population sont originaires du territoire de l’actuel Azerbaïdjan, d’autres ont une parenté ethnique ou linguistique avec les Azerbaïdjanais, d’autres encore, à peine conscients de leur proximité ethnique ou linguistique avec les Azerbaïdjanais d’aujourd’hui, sont perdus comme des coéthnique par les autorités azerbaïdjanaise postsoviétiques». (B. Balci (2008) La place de la diaspora azerbaïdjanaise, Eur-Orient n° 28, p.187). Selon l’auteur les communautés azerbaïdjanais d’Iran, de Turquie, de Russie et de l’Europe, en raison de leurs sociopolitiques n’ont pas un rapport particulier envers leurs origines. Aujourd’hui, la République d’Azerbaïdjan ne peut donc pas véritablement s’appuyer sur cette diaspora et la Russie est le seul pays où elle dispose d’une diaspora importante, avec environ un million de personnes (d’après certaines estimations sont plus de deux millions). A l’exception d’une petite communauté en Turquie et en Géorgie, seule la diaspora azerbaïdjanaise de Russie semble faire preuve de dynamisme et offrir une certaine visibilité à son pays d'origine.

            Selon les statistiques d’OFPRA, la population de langue et de culture azerbaïdjanaise dépasse largement le cadre de l'Azerbaïdjan, puisqu'elle représente 35-40 millions de personnes, principalement installées en Asie mineure. La plus grande diaspora est iranienne, essentiellement groupée au nord, dans la région de Tabriz. Elle compte environ 20 millions de personnes, soit près deux fois et demie la population de l'Azerbaïdjan (source internet : www.colisee.org, Azerbaïdjan : présentation générale, 31 juillet 2008). Pendant le deuxième congrès des Azerbaïdjanais du Monde, eu le 16 mars 2006, le président Aliyev affirme que le nombre des Azerbaïdjanais du monde est 50 millions dont 30 millions vivent en Iran. A. Yunusov écrit qu’après ce discours, le 25 mars 2006, l’ambassadeur iranien d’Azerbaïdjan soulignait dans son interview qu’en réalité dans son pays ils vivent plus de 35 millions d'Azerbaïdjanais (A. Yunusov (2009) Migration Processes in Azerbaijan», p.147).   Aujourd’hui, 50 millions d'Azerbaïdjanais  vivent dans 70 pays y compris la République d’Azerbaïdjan. Par contre, habitant dans les territoires d'autres ethnies et ne  concernant pas l’immigration,  devenus des citoyens étrangers au cours de certains événements historiques spécifiques  résultant de délimitation des frontières, nos compatriotes vivant actuellement en Iran, en Géorgie, dans la Fédération de la Russie ne sont pas considérés comme appartenant à  la diaspora. L’Arménie est exclue de cette liste car durant le conflit du Karabakh les Azerbaïdjanais ont été chassés de leur terre. En 1998, le Comité d’Etat Statistique d’Azerbaïdjan présentait 204 667  réfugiés du Karabagh entre 1987-1994 dont 201 000 Azerbaïdjanais, 2 359 Kurdes et 1 239 Russes (A. Yunusov (2009) Migration Processes in Azerbaijan, p.26).

            En Azerbaïdjan, la notion de diaspora est récente mais le processus de l’émigration et de l’installation de nos compatriotes dans différents pays du monde est ancien. Aujourd’hui, la loi de la République d’Azerbaïdjan sur « La politique de l’État à l’égard des Azerbaïdjanais vivant à l’étranger» dit : les citoyens de la République d’Azerbaïdjan et leurs enfants qui vivent en dehors de la République, les anciens citoyens de la République soviétique d’Azerbaïdjan ou de la République d’Azerbaïdjan vivant à l’étranger et leurs enfants, et les individus qui se rattachent à l’Azerbaïdjan pour des raisons ethniques, linguistiques, culturelles ou historiques (la Comité d’Etat pour la Coopération avec les Azerbaïdjanais du Monde).

             l’Encyclopédie National d’Azerbaïdjan (2007) a présenté la notion de diaspora azerbaïdjanaise ainsi : les personnes ayant des raisons économiques, sociopolitique particulières, sociales et autres, victime d’émigration forcée ou volontaire de leurs territoires d’origines, vivant à l’étranger , gardant et développant leurs appartenance nationale et culturelle, conservant toujours la relation avec le pays d’origine, ainsi que ayant des rapports linguistiques et des valeur religieuses ,représentent la diaspora azerbaïdjanais (Azərbaycan Milli Ensiklopediyası (2007).

            Selon sa formation historique la diaspora azerbaïdjanaise a connu quelques étapes :

      1) La première étape commence fin du VIIème et début du VIIIème siècle avec l’occupation des Arabes. Avant cette date on ne rencontre pas des recherches sur la diaspora azerbaïdjanaise. On suppose que jusqu’à cette époque il y a eu une légère émigration azerbaïdjanaise en Asie et en Europe. L’installation d’une autre langue, culture et religion a causé le départ de plusieurs personnes au Proche et Moyen-Orient surtout à la Mecque. Cependant, l'arrivée des conquérants arabes qui a eu lieu lors de l'expansion de l'islam, au milieu du VIIème siècle  a provoqué l’émigration des zoroastriens en Inde et en Chine. Les auteurs Ibn Gouteybe (« Kitab- echècher ve chuera ») et Aboulfaradj Isfahani (« Kitab el-aghani ») dans ses œuvres montrent l’existence des poètes Azerbaïdjanais à la Médine parmi eux Musa Chahabat, Ismayil ibn Yesar, Abdoulhasan Keskhani, Khatib Tebrizi, Ebu Omar Osman Sefbendi, Ebuhefiz Omar ibn Ali Zendjani etc. pour les plus célèbres[3].

      2) La deuxième étape est surtout la suite de la première a débuté avec la renaissance en Orient. A cette période l’Azerbaïdjan a des relations culturelles avec l’Europe et l’Asie. Avec l’occupation de Tamerlan (Timur  le Boiteux 1136-1405) et la Horde d’Or  laplupart des villes azerbaïdjanaises ont été détruites et les artisans, les personnes de la culture ont été prisonnières et amenées à l’étranger. Cette étape a continué jusqu’au XIXème siècle où nous avons assisté à une forte émigration des savants et des étudiants au Proche et Moyen-Orient. Xatib Tabrizi (XIème s.) Nesreddin Tusi (1201-1274), Chefieddin Urmevi (XIIIème s.), Ebdürrechid Bakuvi (XIVème et XVème s.), Oruc bey Bayat[4] (1560-1604), Hadji Zeynalabdin Chirvani (1780-1838) etc. sont des personnages célèbres à l’étranger.

      3) La formation de la troisième période de la diaspora azerbaïdjanaise commence après la conquête du Caucase par la Russie. Ici nous pouvons parler de l’émigration systématique liée avec les événements politico-militaires et la guerre  russo-persane. Le développement de la culture et les sentiments de la conscience nationale ont été détruits. La Guerre du Caucase durera 70 ans, entre 1802 à 1872. Si jusqu’à cette période il existait une tendance vers l’Orient, à partir de XIXème siècle elle change pour l’Occident. Dans certaines villes de la Russie comme Kazan et Saint-Pétersbourg les langues turques ont commencé à  être étudiées et enseignées. A cette époque, l’émigration ne se faisait pas seulement vers la Russie mais aussi vers l’Empire ottoman ou l’Iran. Les noms de personnages célèbres comme Mirze Kazimbey, Mirze Djafar Toptchubachov, Mirze Ebuturab Vezirov, Abasgulu agha Bakikhanov, Ismail bey Goutgachinli, Mirze Feteli Akhoundov etc. signent l’apparition de la nouvelle génération d'intellectuels. Khaleddin Ibrahimli dans Azərbaycan Siyasi Mühacirəti 1918 – 1991 présente quelques périodes de l’occupation russe :

      a) Ier période débute avec le traité de Gulistan mais ne présente pas une forte émigration de la population.  Les khanats azerbaïdjanais essayent de rétablir leurs pouvoirs.

      b) Après le traité de Turkmentchay la Russie consolide sa position au Caucase. Une nouvelle période commence pour le peuple divisé en deux obligeant des milliers de gens à l'émigration.

      c) Les guerres de Crimée (1853-1856) et russo-turque (1977-1978) posent une nouvelle difficulté pour les Azerbaïdjanais qui essayent de former une diaspora en Turquie, en Iran et en Europe.

      d) Dans cette période l’auteur englobe les événements qui se passent entre 1908-1918. Durant ce temps des émigrants comme E. Houseynzade, M.E. Rasoulzade, A.Aaoglu,    commencent leurs activités diasporiques en créant différentes publications en Turquie, en Iran, en Russie et en Europe.

      4) Début du XXème siècle, l’émigration des Azerbaïdjanais prend un caractère intensif et cause une forte émigration des intellectuels. La quatrième étape, couvrant toute la période du XXème siècle se réalise en quelques périodes :

      a) avec les révolutions dans la région : la Russie 1905-1907, la collision  arméno-azerbaïdjanais 1905, la révolution en Iran (Sattar Khan) 1908, la révolution en Turquie et les Jeunes Turcs 1908.

      b) avec la Ier Guerre Mondiale 1914-1918 et l’effondrement de la République Démocratique d’ Azerbaïdjan (1918-1920).

      c) avec la IIème Guerre Mondiale 1939-1945 et la révolte en Iran 1945 (Seyyed Jafar Pishevari)

      d) avec la révolution iranienne de 1979

      e) avec l'effondrement de l’URSS et la création d'une nouvelle  diaspora.

            La création de la première communauté nationale à l’étranger est apparue après la deuxième Guerre Mondiale. En 1949, l’Association Culturelle Azerbaïdjanaise fondée par M.E. Rasoulzade fit le premier pas dans l’organisation de la diaspora. Une autre, Association Azerbaïdjan-Amérique fut créé en 1958 au New Jersey. A cette période les réalités politiques actuelles du problème avec la diaspora empêchaient de réaliser l’idéologie nationale pour construire une forte communauté. En 1946, il était créé la Société d'Amitiés et de Relations Culturelles d’Azerbaïdjan avec les pays étrangers. A partir de 1960, elle a commencé à publié le journal Vətən səsi (la voix du Patrie) qui sera remplacé en 1982 avec Odlar Yurdu (Terre du feu)[5]. Entre 1974 et 1975, l’association réussit d’organiser des journées de la culture Azerbaïdjanaise en France, en Italie, au Danemark. Par contre, nous signalons qu’en générale, la communauté azerbaïdjanaise à l’étranger n’avait pas des liens directs avec cette association et cela s’explique avec la dureté du système soviétique.

            Vers la fin des années 80, le chef de l’association Vətən, Eltchin Efendiyev joua un rôle exceptionnel dans la création des relations de diaspora avec la patrie ainsi qu’entre en relation avec les savants pro-azerbaïdjanais comme Tadeusz Swietochowski, Ehmed Chmide, Audrey L.Altstadt etc. Entre 1986-1992, l’association réussit à fonder une cinquantaine de club, cercle, amicale, comité à l’étranger. Avec l’influence de la tragédie sanglante commise par les troupes soviétiques à Bakou le 20 janvier 1990 (Janvier Noir) dans plus de 30 pays du monde ont été créé 120 associations exprimant leurs protestations à cet acte atroce.

            Par l'adoption de l'acte constitutionnel "Sur l'indépendance" le 18 octobre 1991, le pays devient libre et indépendant. La politique de l’Etat envers ces compatriotes à l’étranger change aussi. Le 26 décembre 1991, Conseil national du Soviet suprême de la République de Azerbaïdjan déclare le 31 décembre la journée de la solidarité de tous les Azerbaïdjanais. La célébration de cette fête a donné l’initiation de propager l’idéologie de diaspora. Le rôle du Congrès des Azerbaïdjanais du Monde (Dünya Azərbaycanlılaı Konqresi)[6] est indéniable.

            L’idéologie nationale et le problème d’immigration en Azerbaïdjan restent toujours à étudier. Etant un phénomène nouveau dans la société début des années 90, la question de l’émigartion et la dispora sont traité différemment dans le média. Si une partie des journalistes présentait cette masses de la population en tant qu’une forte diaspora pouvant former le lobby azerbaïdjanais, une autre partie ignorait totalement la présence de la diaspora azerbaïdjanaise. Par contre, aujourd’hui sans étidier l’histoire, la cause, le nombre, la géographie, la mode de vie ainsi que la publication ou la période de la composition de la diaspora, il est très difficile de définir une idée complete sur l’immigration et la diaspora azerbaïdjanaise.

---

[1] Selon le Congrès des Azerbaïdjanais du Monde le nombre des Azerbaïdjanais vivant dans 67 pays a dépassé 50 millions.

[2] Journal « Azerbaïdjan », 17 mars 2006.

[3] Nazim Rizvan (2002) Azərbaycan diasporası tarixindən. Bakı, "Borçalı"HPM.

[4] Oruc bey Bayat (1560-1604) est un historien et diplomate d’origine azerbaïdjanais. Il est arrivé en Espagne en tant que secrétaire d’Etat Safavides et après sa mission a décidé de resté à Madrid. Après convertis au christianisme il est appelé Iran Don Juan.  La reine de l'Espagne autrichienne Margarita devient sa marraine. Le livre « Fars Don Juan », (1603) reste le premier livre publié en Espagne et en Europe par un auteur azerbaïdjanais.

[5] Le journal Odlar yurdu (Terre du feu) publia en langue azerbaïdjanaise en caractère cyrilique, latin et arabe et envoyait aux assotioations azerbaïdjanaise à l’étranger.

[6] Le Congrès des Azerbaïdjanais du Monde est une organisation qui coordonne la diaspora azerbaïdjanaise du Monde. Il est crée en 1997 aux Etats-Unis.

“Qarabağa səfər edəcək şəxslər Azərbaycan rəsmilərindən icazə almalıdırlar”

Vazeh Əsgərov

İlk öncə qeyd edim ki, Qi Tesye Fransa-Ermənistan dostluq qrupunun üzvüdür və o birinci dəfə deyil ki, regiona səfər edir.

Bu sözləri Gün.Az-a  Strasburqdan Fransada Azərbaycanlı Tələbələr Cəmiyyətinin prezidenti, siyasi ekspert Vazeh Əsgərov Fransa deputatların Dağlıq Qarabağa səfərini şərh edərkən bildirib.

“Onu müşayiət edən digər deputatlar da həmçinin Xalq Hərəkatı Birliyi Partiyasının üzvləridir. Adətən bu kimi görüşlər məqsədli şəxsi ambisiya kimi qələmə verilir. Lakin Fransanın Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanıması və ən əsası onun Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllində bir vasitəçi rolunu oynamasını nəzərə alsaq bu hərəkət ol verilməzdir” - deyə, Vazeh Əsgərov qeyd etdi.

Vazeh Əsgərov eyni zamanda Qarabağa səfər edəcək insanların Azərbaycana müraciət etməli olduğunu bildirdi.

“Fransalı deputatlar Qarabağ, Azərbaycan torpağına ayaq basırsa məhz Azərbaycanın məsul şəxsləri ilə icazə almalı və rəsmilərlə görüşməlidirlər. Xüsusilə, Azərbaycan diasporu bu istiqamətdə fəaliyyətini gücləndirməlidir ki, belə səfərlər baş tutmasın” - deyə, V.Əsgərov vurğuladı.

Elnur Eltürk
Gün.Az

URL: http://www.gun.az/karabakh/12334

“Fransa hakimiyyətində münaqişənin uzanması ilə bağlı narahatçılıq var”

Font ölçüsü  24 İyun [16:57] - Siyasət

Vazeh Əsgərov

Fransa hakimiyyətində də münaqişənin uzanması və həll edilməməsi narahatçılığı var.

Bu sözləri Gün.Az-a Strasburqdan Fransada Azərbaycanlı Tələbələr Cəmiyyətinin prezidenti Vazeh ƏsgərovAzərbaycan, Ermənistan və Rusiya prezidentlərinin Kazandakı üçtərəfli görüşü ərəfəsində Fransa prezidenti Nikola Sarkozinin Ermənistan prezidenti Serj Sarkisyana məktubunu şərh edərkən bildirib.

“Fransa hakimiyyəti 2008-ci ildə Gürcüstan hadisələrindən sonra da Qarabağ münaqişəsinin belə partlamasından ehtiyyat edir və ona görə, siyasi dairələrdə münaqişənin həllinin vacibliyi gündəmə gətirilib. Bu gün danışıqlar nəticəsiz başa çatsa, müharibə məsələsi gündəmə gələcəyi faktoru beynəlxalq ictimaiyyəti narahat edir. Burada əsas qərarı Ermənistan prezidenti verməlidir, çünki beynəlxalq ictimaiyyət Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanıyır və dəstəkləyir” - deyə, V.Əsgərov qeyd etdi.

Elnur Eltürk
Gün.Az